Học guitar đệm hát như nào thì dễ dàng và hiệu quả?

Học guitar đệm hát như nào thì dễ dàng và hiệu quả?

Nhìn chung học guitar đệm hát có những mục tiêu chính như sau:

• • Bấm được hợp âm (tay trái)

    • Biết thế tay các hợp âm: Trước hết bạn cần biết về khái niệm về hợp âm, tại sao hợp âm lại đóng vai trò quan trọng trong việc biến cây đàn guitar của bạn thành dàn nhạc đệm cho một ca sĩ hát. Ở phần này bạn cần phải biết về:
      • Cách đọc được sơ đồ hợp âm

• • • • Biết phân loại các hợp âm theo tên nốt nhạc âm chủ của hợp âm, và theo cấu tạo hợp âm
      • Ở trình độ nâng cao, cần phải dựa vào vị trí các nốt nhạc để tự xây dựng thế tay dựa trên cấu tạo mỗi hợp âm

• • • Thuộc thế tay của hợp âm: Chỉ biết thế tay hợp âm thôi chưa đủ. Khi đệm hát một tác phẩm bạn sẽ cần phải chuyển giữa rất nhiều hợp âm trong thời gian ngắn, kèm theo các tiếu tấu ở tay phải nữa. Vậy bạn cần phải rất thuộc các thế tay của mỗi hợp âm. Muốn thuộc nhanh bạn chỉ có cách ôn lại nhiều. Bạn có thể ôn bằng 2 cách. Cách thứ nhất, sử dụng đàn luyện tập ấn hợp âm nhiều, ấn sai nhiều rồi sẽ thành ấn đúng, và từ đó nhớ được vị trí. Cách thứ 2, bạn cũng có thể in bản tổng hợp các hợp âm phổ biến ra và dán lên vị trí nào dễ thấy trong nhà, in thêm một bảng mang theo người thỉnh thoảng lấy ra ôn. In thêm một bản các bảng hợp âm trống để điền và ôn lại cũng là một phương pháp vô cùng hữu ích.
    • Ấn được thế tay của các hợp âm rõ tiếng: Ở phần này bạn muốn hiệu quả và dễ dàng bạn có một phương pháp ấn từng nốt nhạc về phía cuối phím, và một số bài tập để việc ấn về cuối phím này trở thành thói quen mỗi khi bạn cầm cây đàn guitar lên. Bạn có thể tham khảo về phương pháp này và các bài tập tại đây
    • Tập ấn các hợp âm chặn: đây là thử thách rất lớn đối với người tập guitar đệm hát. Ấn các hợp âm chặn có thể trở thành cơn ác mộng nếu bạn quá cố gắng ôm đồm chặn nhiều dây ngay từ ban đầu.
    • Lời khuyên ở đây là bạn sẽ tập với các thế tay cần phải chặn ít dây trước. Bắt đầu với hợp âm F sử dụng 4 dây:
    • Tiếp đến là hợp âm D theo thế tay sau
    • Rồi đến hợp âm Bm
    • Rồi hợp âm DM7Rồi hợp âm A
    • Cuối cùng là hợp âm F chặn 6 dây
    • Chuyển hợp âm: tất nhiên bạn không thể chơi một bài chỉ với một hợp âm. Nhưng vẫn có trường hợp đặc biệt. Ví dụ như với bài hát sau:

      Tuy nhiên đây có lẽ là một trong những bài hát duy nhất bạn có thể chơi chỉ với một hợp âm. Hầu hết các bài hát đều phải sử dụng ít nhất 3 hợp âm. Vậy bạn sẽ cần phải học cách chuyển thế tay giữa các hợp âm khác nhau đúng lúc sao cho hợp âm mới bạn chuyển đến nghe rõ tiếng. Về vấn đề chuyển hợp âm bạn sẽ cố gắng làm sao càng lười càng tốt, nghĩa là giữa hai hợp âm có chung nốt nào, bạn sẽ giữ nguyên tay ở nốt đó và chỉ dịch chuyển những nốt còn lại.
      Bên cạnh đó bạn cũng nên bắt đầu với tốc độ rất chậm sau đó tăng dần để giúp cho đầu và tay của mình quen dần với những chuyển động mới. Vấn đề này mình đã nói kĩ ở phần cuối bài viết Cách học đàn Guitar đơn giản trong 6 bước.

  • Chơi được tiết điệu (tay phải)

    • Chơi đúng nhịp phách: đây là yếu tố quan trọng quyết định xem sau khi bạn chơi một bản nhạc xong khán giả sẽ vỗ tay hay quay sang nhìn nhau ái ngại. Đúng nhịp phách là yếu tố cơ bản nhất trong âm nhạc, và ở phần này bạn cần phải luyện tay phải đánh các tiết điệu tương ứng với từng thể loại âm nhạc đúng nốt nhạc đã định trước, và quan trọng hơn: đúng lúc. Việc này sẽ được diễn ra tốt nhất nếu bạn nắm được cách đọc nốt nhạc.
    • Chơi đúng cường độ mạnh nhẹ trong từng tiết điệu: Bạn cũng cần phải đánh đúng phách mạnh và phách nhẹ trong việc rải dây (appregio) và đặc biệt trong các điệu quạt chả (strum). Việc tập về cường độ nên được tiến hành ngay từ khi bạn bắt đầu tập một tiết điệu mới, không nên tập để quen với cường độ tất cả các nốt nhạc như nhau sau này sẽ rất khó sửa.

  • Hát được cùng đàn (miệng)

    • Đệm được tốt cả 2 tay: Bạn sẽ cần phải chơi được nhuần nhuyễn cả 2 tay mà không cần nhìn vào đàn, để có thể đưa được giọng hát của bạn vào trong tác phẩm bạn muốn chơi.
    • Hát được đúng cao độ và nhịp phách: đây là một phần phụ thuộc rất nhiều vào năng khiếu nếu bạn không tập các nốt nhạc cơ bản từ đầu. Có những người rất gặp khó khăn về việc hát đúng cao độ, hát cả bài sai cao độ cũng không biết. Hiếm gặp hơn là những người hát tốt cao độ nhưng nhịp phách lại sai, và điểm yếu này chỉ bộc lộ khi hát với nhạc cụ chứ ít bộc lộ trong phòng hát Karaoke. Cả 2 trường hợp này đều có thể cải thiện được bằng việc học nhạc lý và nốt nhạc, xướng âm cơ bản.
    • Tập ghép đệm và hát: Sau khi vững cả đệm và hát rồi nhiệm vụ cuối cùng của bạn là ghép chúng vào với nhau để trở thành một bài hoàn chỉnh. Để cho dễ dàng bạn nên tập từng đoạn nhạc ngắn trước thay vì tập cả bài, bắt đầu với từng câu nhạc ngắn trước. Ví dụ với bài Chưa bao giờ của Trung Quân Idol với đoạn Verse 1, bạn sẽ muốn tập chỉ câu đầu tiên sao cho đúng cao độ và đúng nhịp cả đàn và hát trước khi chuyển sang câu khác:
      

      [Am]Đã có lúc em mong tim [Em]mình bé lại
      Để nỗi [F]nhớ anh không [G]thể nào thêm [C]nữa[Am]Đã có lúc em mong ngừng [Em]thời gian trôi
      Để những [F]dấu yêu sẽ [G]không phai [Am]mờ.